Leiden

Dr Mariska Kret onderzoek bonobo apen

Dr Mariska Kret onderzoek bonobo apen

15 maart 2016

LEIDEN - Leidse onderzoeker dr. Mariska Kret onderzocht bonobo’s in de Apenheul in Apeldoorn. Zij onderzocht hoe de apen reageren op emoties bij soortgenoten. Samen met collega’s van de Universiteit van Amsterdam en Apenheul publiceert ze hierover in het wetenschappelijk tijdschrift PNAS.

Bonobo’s hebben net als mensen meer aandacht voor beelden waarop soortgenoten emotioneel gedrag vertonen dan voor neutrale scenes. Anders dan mensen kijken bonobo’s echter het liefst naar positieve gedragingen: vlooien, seks en gapen. Bonobo’s zijn met chimpansees de nauwst levende verwanten van de mens. Onderzoek naar hun emotionele gedrag kan daardoor ook inzicht opleveren in hoe emoties bij mensen zijn ontstaan, aldus Kret. Dit type onderzoek bij bonobo’s is echter nog schaars.

Kret en collega’s leerden vier vrouwtjes uit deze groep vaardigheden die nodig zijn voor de dot-probe-test, een taak die aandacht meet. Hierbij neemt de bonobo plaats voor een touchscreen waarop links en rechts twee afbeeldingen van andere, onbekende bonobo’s verschijnen. Die vertonen positief, neutraal of negatief gedrag. Kret: ‘We laten telkens tegelijk een emotionele en een neutrale gedraging zien. Vervolgens verschijnt er een stip op de plek van een van de afbeeldingen, die de bonobo moet aanraken voor een beloning, een stukje appel of een rozijn. Het idee is dat ze de stip sneller aanraakt als die op de plek verschijnt van de gedraging waar ze net naar keek.’

Uit de test blijkt dat de bonobo’s voor drie verschillende gedragingen duidelijk meer aandacht hebben dan voor neutraal gedrag: vlooien, seks en gapen. Kret: ‘De eerste twee zijn sociaal-emotioneel gedragingen, heel belangrijk voor de onderlinge relaties in de groep. Gapen is ook een interessante eigenschap. Het is bekend dat als de ene bonobo gaapt, een bonobo die dat ziet vaak ook gaat gapen. We weten zelfs dat de kans groter is dat ze ook gaan gapen als ze meer empathie hebben voor de aap die gaapt.’

Kret en collega’s zijn inmiddels begonnen aan een tweede ronde tests, waarbij de dieren behalve onbekende dieren ook afbeeldingen van bekende bonobo’s krijgen voorgeschoteld. Kret: ‘De bonobo’s stonden al klaar achter het scherm, ze hadden er veel zin in. We zijn benieuwd hoe de extra factor van bekende bonobo’s uitwerkt in de resultaten.’

Artikel delen


Blijf op de hoogte met onze nieuwsbrief